Importer uzyskuje akredytywy od banku, aby zapewnić eksportera o otrzymaniu zapłaty. Zastępują one wiarygodność kredytową nabywcy wiarygodnością kredytową banku wystawiającego. Oznacza to, że to bank przejmuje zobowiązanie do zapłaty za towary.
Jak działają akredytywy
W akredytywie zazwyczaj bierze udział pięć stron: importer i jego bank, eksporter i jego bank oraz przewoźnik. W uproszczeniu działa to tak:
Importer – zazwyczaj na prośbę eksportera – kupuje akredytywę od swojego banku, zwanego bankiem wystawiającym. Opłata, jaką importer płaci za tę akredytywę, zależy od jego zdolności kredytowej, ale może wynosić od 1% do 8% wartości towarów.
Bank wystawiający wysyła akredytywę do eksportera. Eksporter ma teraz pewność, że otrzyma płatność od banku wystawiającego.
Jednocześnie bank wystawiający zleca bankowi doradczemu w kraju eksportera – zazwyczaj jest to bank eksportera – przelanie uzgodnionej kwoty na konto eksportera, gdy ten przedstawi dowód, że towary zostały wysłane.
Następnie eksporter przekazuje towary przewoźnikowi w zamian za konosament. Eksporter przekazuje następnie konosament bankowi doradczemu w zamian za zapłatę za wysłane towary.
Bank doradczy przekazuje następnie konosament do banku wystawiającego i otrzymuje zapłatę za towary.
Bank wystawiający przedstawia następnie konosament swojemu klientowi, importerowi, jako dowód, że towary zostały wysłane. Bank wystawiający otrzymuje następnie płatność od importera.
Kluczem do tego systemu jest precyzja dokumentów, w tym oryginalnej umowy kupna-sprzedaży, samego akredytywy i konosamentu. Szczegóły wszystkich tych dokumentów – w tym kwoty kredytu, terminy płatności, numery seryjne sprzedanych produktów itp. – muszą idealnie do siebie pasować, aby zapewnić, że wszystkie przepływy płatności przebiegają zgodnie z planem.
Kluczem do tego systemu jest dokładność dokumentów, które w nim występują
Rodzaje akredytyw
W praktyce akredytywy występują w kilku odmianach i ważne jest, aby eksporterzy dokładnie wiedzieli, jaki rodzaj akredytywy uzyskał importer.
Akredytywy nieodwołalne/odwołalne
Akredytywa nieodwołalna nie może zostać anulowana przed określoną datą bez zgody wszystkich zaangażowanych stron. Akredytywa odwołalna może zostać zmieniona w dowolnym momencie przez bank wystawiający. Akredytywy są automatycznie uznawane za nieodwołalne, chyba że wyraźnie zaznaczono inaczej.
Akredytywy potwierdzone/niepotwierdzone
Potwierdzona akredytywa zapewnia eksporterowi podwójną gwarancję płatności – jedną od banku wystawiającego i jedną od banku powiadamiającego. W ramach potwierdzonej akredytywy bank powiadamiający zobowiązuje się zapłacić eksporterowi za towary, nawet jeśli bank wystawiający ostatecznie nie wywiąże się ze swoich zobowiązań. Natomiast akredytywa niepotwierdzona nie oferuje wyraźnej gwarancji ze strony banku powiadamiającego. Akredytywy są zazwyczaj niepotwierdzone. Akredytywy potwierdzone stosuje się, gdy eksporter ma wątpliwości co do zdolności płatniczej banku wystawiającego – na przykład z powodu potencjalnych ograniczeń walutowych w kraju importera.
Akredytywy zbywalne
Akredytywa zbywalna jest stosowana, gdy eksporter pełni zasadniczo rolę pośrednika między producentem produktu a importerem. Eksporter (tj. pośrednik) może nie chcieć, aby producent znał tożsamość importera, aby uniknąć sytuacji, w której obie strony „wyeliminowałyby pośrednika”. W takim przypadku eksporter zażąda akredytywy zbywalnej i wykorzysta ją do zagwarantowania płatności na rzecz producenta. Po zapłaceniu producentowi eksporter może wykorzystać akredytywę do otrzymania płatności za eksport. Akredytywy zbywalne wymagają zgody importera i banku wystawiającego. Dozwolone jest tylko jedno przeniesienie na akredytywę.
Akredytywy typu back-to-back
Jeśli akredytywa zbywalna nie jest możliwa, można skorzystać z akredytyw typu back-to-back. Obejmuje to dwie równoległe transakcje akredytywowe, jedną z udziałem pośrednika i producenta, a drugą z udziałem pośrednika i jego nabywcy końcowego (zwykle importera w innym kraju). Te dwie transakcje są od siebie niezależne. Jednak akredytywa wystawiona przez bank importera może stanowić zabezpieczenie dla banku pośrednika, że jego akredytywa (gwarantująca płatność na rzecz producenta) zostanie ostatecznie pokryta ze sprzedaży eksportowej.
Eksporterzy muszą upewnić się, że są w stanie wywiązać się ze swoich zobowiązań dostawczych, zanim polegną na akredytywach w celu zapewnienia płatności, ponieważ ich niewykonanie może spowodować unieważnienie zobowiązań importera. Takie niewykonanie może nastąpić bez winy eksportera – na przykład, jeśli zbyt późno odkryje on, że nie może wyeksportować towarów z powodu ograniczeń importowych w kraju importera. To eksporter musi z wyprzedzeniem ustalić, czy takie czynniki zewnętrzne mogą zagrozić wykonalności transakcji eksportowej.
Akredytywy standby
Akredytywa standby stanowi drugą linię obrony dla eksporterów w przypadkach, gdy importer posiada otwartą (odnawialną) linię kredytową, otrzymał zaliczkę w jakiejś formie lub w inny sposób ma bieżące zobowiązania umowne wobec eksportera. Akredytywa standby jest zazwyczaj wystawiana jako dodatek do zwykłej akredytywy. W ramach akredytywy standby bank wystawiający zobowiązuje się do zapłaty na rzecz eksportera w przypadku, gdy importer nie wywiąże się z zobowiązań wynikających z umowy. W ten sposób wzmacnia to wiarygodność kredytową importera w oczach eksportera.
Akredytywy na żądanie/z odroczonym terminem płatności
Akredytywy na żądanie są płatne natychmiast po przedstawieniu wymaganych dokumentów. Zazwyczaj jednak w ramach takich akredytyw przewiduje się siedem dni na szczegółowe zbadanie dokumentów przez banki. Akredytywa z odroczonym terminem płatności pozwala importerowi na przejęcie towarów, zobowiązując się do zapłaty na rzecz banku wystawiającego lub banku powiadamiającego w przyszłości, na przykład 60 dni po dacie wysyłki. Banki wystawiające i powiadamiające oświadczają, że zapłacą eksporterowi w uzgodnionym terminie w przyszłości. Akredytywy z odroczonym terminem płatności służą jako instrumenty finansowe dla importera. W okresie oczekiwania może on odsprzedać towary i wykorzystać uzyskane środki na opłacenie importu.
Akredytywy odnawialne
W ramach odnawialnej akredytywy bank wystawiający ustanawia linię kredytową dla importera i przywraca kredyt do pierwotnej kwoty po jego wykorzystaniu przez importera. Zazwyczaj takie ustalenia ograniczają liczbę przypadków, w których importer może wykorzystać swoją linię kredytową w określonym czasie.
Akredytywy z klauzulą „red”
Akredytywy te zapewniają eksporterowi środki pieniężne przed wysyłką, aby sfinansować produkcję towarów. Bank wystawiający może wypłacić część lub całość środków. Importer zasadniczo finansuje eksportera i ponosi ryzyko związane ze wszystkimi zaliczkami.
Czynniki, które należy wziąć pod uwagę przy korzystaniu z akredytyw
Kluczem do skutecznego korzystania z akredytyw jest odpowiednia dokumentacja. Wymaga to zwrócenia szczególnej uwagi na drobny druk w takich kwestiach, jak opis towarów, terminy dostawy towarów i płatności, cena towarów itp. Wszystkie szczegóły umowy sprzedaży, akredytywy i konosamentu muszą być spójne. Częstymi źródłami błędów są takie szczegóły, jak liczba wysłanych sztuk, waga towarów, daty wysyłki, numery seryjne produktów i numery referencyjne dokumentów.
Warunki akredytywy powinny zapewniać wystarczającą ilość czasu na realizację przepływów płatniczych – w przeciwnym razie akredytywa może zostać unieważniona z powodu niedotrzymania terminów. W razie potrzeby eksporterzy powinni poprosić o dodanie do akredytywy klauzuli umożliwiającej przedłużenie terminu w przypadku opóźnień w elektronicznych przelewach międzybankowych. Akredytywa służy jako gwarancja w przypadku wątpliwości co do zdolności lub chęci importera do zapłaty. Mając to na uwadze, eksporterzy powinni rozważyć stopień ryzyka przed złożeniem wniosku o akredytywę. Na przykład: Jaka jest wartość zamówienia i czy opłaty bankowe nie będą nieproporcjonalne do tej wartości? Jaki jest rating kredytowy importera i czy importer ten jest całkowicie nieznany eksporterowi? Jakie jest ryzyko krajowe kraju importującego? Jak wiarygodny kredytowo jest bank wystawiający akredytywę? Jaka jest zwyczajowa praktyka w handlu z tym krajem lub w tej branży produktów? Czy należy podjąć dodatkowe środki ochronne, takie jak ubezpieczenie kredytu?
Akredytywy wiążą się z wieloma szczegółowymi wymogami, a płatność zostanie zrealizowana wyłącznie pod warunkiem ścisłego spełnienia warunków określonych w akredytywie
Zalety i wady akredytyw
Dla eksporterów akredytywy stanowią gwarancję płatności; eksporter otrzymuje od banku wystawiającego akredytywę zobowiązanie do zapłaty, które stanowi zabezpieczenie zobowiązania do zapłaty podjętego przez importera. Może to być istotnym czynnikiem w przypadku współpracy z nieznanymi klientami i/lub krajami obarczonymi ryzykiem.
W wielu przypadkach eksporterzy nie mają innego wyboru, jak tylko wymagać od importera uzyskania akredytywy. Może to być wymóg prawny w kraju importującym lub wymóg ubezpieczyciela kredytu eksportera. W tym drugim przypadku ubezpieczyciel wypłaciłby eksporterowi kwotę, gdyby bank doradczy nie zapłacił za wysłane towary.
Chociaż akredytywy zapewniają eksporterom bezpieczeństwo płatności, mają one kilka wad. Są one potencjalnie kosztowne dla importera, co z kolei może sprawić, że eksporter stanie się niekonkurencyjny w stosunku do innych eksporterów, którzy nie wymagają akredytyw. Ponadto w wielu przypadkach importer prosi o przeniesienie części lub całości opłat bankowych na eksportera. W przypadku korzystania z akredytywy potwierdzonej koszty potwierdzenia mogą zwiększyć ostateczną kwotę opłat bankowych o kolejne 2–8%.
Eksporterzy ponoszą również koszty związane z czasem potrzebnym na sprawdzenie dokumentów i upewnienie się, że są one wolne od błędów i spójne wewnętrznie. Akredytywy wiążą się z dużą ilością szczegółowych informacji, a płatność zostanie zrealizowana tylko wtedy, gdy warunki akredytywy zostaną dokładnie spełnione. Eksporterzy powinni rozważyć, czy wielkość i ryzyko danej transakcji uzasadniają ten koszt, czy też lepszym rozwiązaniem byłaby metoda alternatywna.
Istnieje szeroki wachlarz alternatyw, z których każda wiąże się z innym stopniem ryzyka. W przypadku płatności z góry eksporter nie ponosi żadnego ryzyka, ponieważ importer płaci za towary z góry. Natomiast w przypadku konta otwartego eksporter ponosi całe ryzyko, ponieważ importer zgadza się zapłacić dopiero po otrzymaniu towarów. Pomiędzy tymi dwoma rozwiązaniami znajdują się takie formy jak inkaso dokumentowe, w którym dokumenty, w tym weksel (pisemne polecenie zapłaty wystawione przez eksportera na rzecz importera), są przesyłane za pośrednictwem systemu bankowego. Bank przedstawia dokumenty importerowi i – jeśli wszystko przebiega pomyślnie – otrzymuje płatność, którą następnie przekazuje eksporterowi. Wielu eksporterów decyduje się również na ubezpieczenie kredytu. Zazwyczaj obejmuje ono do 90% wartości faktury, ale proces otrzymania płatności jest znacznie mniej czasochłonny niż w przypadku akredytywy.
Wszystkie treści zawarte na tej stronie podlegają naszemu oświadczeniu o wyłączeniu odpowiedzialności, dostępnemu tutaj.
Prośba o oddzwonienie